PORADNIK KATOLIKA

WITAJ W PORADNIKU KATOLIKA!

Witamy Państwa w internetowym poradniku katolika. Poradnik prowadzą wykładowcy Wydziału Teologicznego Sekcja w Tarnowie Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie. Odpowiadamy na pytania dotyczące wiary katolickiej, a zwłaszcza zagadnień biblijnych, dogmatycznych, moralnych, duchowych, liturgicznych, historycznych. Pytania i odpowiedzi będą publikowane. Będzie wskazana także literatura, w której można znaleźć pogłębioną odpowiedź na postawione pytanie. Zachęcamy do korzystania z poradnika oraz dzielenia się swoimi uwagami.

PORADNIK KATOLIKA
Baza wiedzy
Poradnik Katolika > Poradnik Katolika > Baza wiedzy

Szukanie w pomocy:


Kiedy klękać?

Rozwiązanie

Dzień dobry,
często uczestniczę w mszach świętych w różnych parafiach, a nawet diecezjach. Podczas tych odwiedzin zauważyłem różne "zwyczaje" dotyczące momentu klękania w trakcie mszy. Zarówno "piersze" jak i "drugie" klękanie odbywają się różnie dlatego chciałbym się dowiedzieć, jak powinno to wyglądać prawidłowo. W/w rozbieżności szczególnie widoczne są w trakcie świąt, kiedy to przyjeżdząją osoby z różnych stron naszego kraju i niejednokrotnie każdy klęka w innym momencie. Często moment klękania sugerują dźwięku dzwonków, ale nie jest to reguła na wszystkich mszach oraz chyba nie każda osoba odpowiednio to interpretuje. Największe różnice można zauważyć podczas śpiewania "Baranku Boży...", gdyż niejednokrotnie chcąc poczekać na dźwięk dzwonków sami jeszcze stoimy, podczas gdy cały kościół już klęczy. Ale również "pierwsze" klękanie często budzi kontrowersje, gdyż wielokrotnie ludzie już klęczą (niektórzy podczas śpiewu "święty, święty...", niektórzy po), podczas gdy ksiądz chodzi jeszcze po składce i klęka tuż przed słowami Przeistoczenia. I tu samo nasuwa się pytanie kto zachowuje się prawidłowo albo jak powinno się to wykonywać prawidłowo?

Na koniec chciałbym jeszcze zapytać o zachowanie podczas wypowiadania słów Chrystusa z Ostatniej Wieczerzy, a mianowicie czy powinno się wtedy trzykrotnie bić w piersi?

Gdy chodzi o klękanie w czasie modlitwy eucharystycznej, sprawę tą reguluje Ogólne Wprowadzenie do Mszału Rzymskiego wydanie typiczne z roku 2002 i wytyczne KOnferencji Episkopatu Polski wydane przy okazji tłumaczenia na język polski tego dokumentu.

W dokumencie:
WSKAZANIA EPISKOPATU POLSKI PO OGŁOSZENIU NOWEGO WYDANIA OGÓLNEGO WPROWADZENIA DO MSZAŁU RZYMSKIEGO
(przyjęte na 331. Zebraniu Plenarnym Konferencji Episkopatu Polski 9 marca 2005 r.)
czytamy następującą zasadę przyjetą dla terenu Polski:
50. Wierni klęczą:
w czasie modlitwy epikletycznej i przeistoczenia (wierni klękają na epiklezę, a wstają przed aklamacją po przeistoczeniu);
na słowa: Oto Baranek Boży; Panie, nie jestem godzien;
mogą klęczeć w czasie przyjmowania Komunii świętej, jeżeli taka forma została przyjęta we wspólnocie;
mogą klęczeć od śpiewu Święty do doksologii: Przez Chrystusa, z Chrystusem i w Chrystusie….. jeśli taki zwyczaj istnieje we wspólnocie (zob. OWMR 43).

Z tego fragmentu wynika że obowiązkowo należy klęczeć w tym krótkim czasie modlitwy eucharystycznej od epiklezy do tzw. potocznie podniesienia kielicha; czyli od modlitwy prośby o Ducha Świętego który ma uświęcić chleb i wino aby stały się Ciałem i Krwią Chrystusa (w tym czasie ksiądz trzyma nad tymi darami ręce wyciągnięte a potem robi nad nimi jeden znak krzyża) czasie przeistoczenia (opowiadania o Ostatniej Wieczerzy wraz z podniesieniem hostii a potem kielicha). Należy wstać na aklamację: Oto wielka tajemnica wiary.
Równocześnie dokument szanuje miejscowe zwyczaje i pozwala na zachowanie bardziej tyradycyjnego zachowania jakim przez lata w Polsce i na świecie było klęczenie podczas całej modlitwy eucharystycznej, czyli od śpiewu: Święty, święty aż do wezwania do wspólnej modlitwy Ojcze nasz.


Gdy chodzi o to jak się zachować w czasie śpiewu Baranku Boży zasada jest następujaca:
temu śpiewowi ma towarzyszyc postawa stojąca dopiero potem kapłan w ciszy powinien wypowiedzieć modlitwę przed komunią i przyklęknąć, a w czasie tej modlitwy wirni mogą również w ciszy przygotować sie do Komunii św.
Praktyka księzy jednak bardzo odbiega od tej zasady. Księża po to by "nie przedłużać" celebracji, swoją modlitwę odmawiają jeszcze w czasie śpiewu Baranku Boży i zaraz po jej skończeniu przyklękają. Przyklęknięcie księdza jest znakiem dla ministrantów, że mają zadzwonić i stąd ludzie któzy słyszą dźwięk dzwonka klękają w trakcie śpiewu Baranku Boży. A tak być nie powinno. Ksiądz po wyrecytowanej modlitwie mógłby poczekać do końca śpiewu i dopiero wtedy przyklęknąć a wówczas znak dla ministrantów byłby przesunięty o 20 sekund później i nie byłoby problemu z niepotrzebną zmiana postawy w czasie śpiewanika aklamacji Baranku Boży.


Natomiast trzeba pamietać że nasze zachowanie w czasie liturgii powinno być dostosowane do miejscowego zwyczaju - postępujemy tak jak czyni większość w kościele. I tak jeżeli w danej parafii gdzie jesteśmy ludzie klekają już w czasie śpiewu: Święty, swięty; my tez wtedy powinnismy uklęknąć a nie czekać na moment do którego jesteśmy przyzwyczajeni z uczestniczenia we Mszy św. w naszym kościele. I to samo jest w przypadku śpiewu Baranku Boży - klekamy wtedy kiedy czyni to większość w kościele.

Ujednolicenie tych momentów klęczenia nigdy nie było łatwe na terenie jednej diecezji a co dopiero mówić o całej Polsce. Wynika to przede wsszystkim z radykalnej zmiany postaw liturgicznych dokonanej przez tzw. rubryki mszalne z 2002 r., które miałyby zagrażać prawdziwej pobożności eucharystycznej i stąd KEP pozwolił na wyjatki od tej ogólnokościelnej zasady klęczenia.

I na koniec odnośnie bicia się w piersi w czasie przeistoczenia. Wprowadzenie do Mszału nic o nim nie mówi. Ta część Mszy św. nie ma charkteru pokutnego tylko adoracyjny, a bicie się w piersi jerst gestem pokutnym, więc nie powinno się go wykonywać. Najbardziej odpowiedni gest to "wpatrywanie się" w hostię - Ciało Chrystusa i kielich - Krew Pańską, z wdzięcznością za nasze zbawienie.

ks. Andrzej Dudek

Szczegóły artykułu
Identyfikator artykułu: 22
Kategoria: LITURGIA
Wyświetleń: 7411

 
« Wstecz

 
Powered by Help Desk Software HESK, brought to you by SysAid

Logo designed by Freepik